บทความที่ 1 | Spiral Wound Gasket
ปะเก็นเหล็ก (Spiral Wound Gasket)
คืออะไร ใช้กับงานแบบไหน?
ปะเก็นเหล็ก (Spiral Wound Gasket) คือปะเก็นที่ใช้ซีลรอยต่อระหว่างหน้าแปลน (Flange) เพื่อช่วยป้องกันการรั่วไหลของของเหลวหรือก๊าซในระบบ มีโครงสร้างเป็นแถบโลหะพันสลับกับวัสดุซีล เช่น กราไฟต์หรือ PTFE
ปะเก็นชนิดนี้มีวัสดุและรูปแบบให้เลือกตามสภาพการใช้งาน ทั้งระบบไอน้ำ น้ำมัน ก๊าซ และสารเคมี การเลือกซื้อจึงต้องพิจารณาทั้งขนาด วัสดุ อุณหภูมิ และความดัน เพื่อให้เหมาะกับระบบที่นำไปใช้
ปะเก็นเหล็ก Spiral Wound ทำงานอย่างไร?
ปะเก็นจะอยู่ระหว่างผิวหน้าแปลนทั้งสองด้าน เมื่อขันน็อตยึดหน้าแปลนเข้าหากัน แรงกดจะทำให้ส่วนซีลของปะเก็นอัดตัว โดยมีส่วนประกอบสองชนิดทำงานร่วมกัน ได้แก่
- แถบโลหะ (Metal Strip): เป็นแถบโลหะขึ้นรูปที่นำมาพัน ช่วยให้ส่วนซีลมีความยืดหยุ่นและคืนตัวได้
- วัสดุซีล (Filler): เป็นวัสดุที่พันสลับกับแถบโลหะ เมื่อถูกกดจะอัดตัวให้แนบกับผิวหน้าแปลน ช่วยปิดช่องว่างเล็ก ๆ และป้องกันการรั่วไหล
ดังนั้น หากพบคำว่า Filler ในสเปกสินค้า จะหมายถึงวัสดุซีลที่อยู่ระหว่างชั้นโลหะ เช่น กราไฟต์หรือ PTFE
ประสิทธิภาพการซีลยังขึ้นอยู่กับการเลือกวัสดุให้เหมาะสม สภาพผิวหน้าแปลน และการขันยึดตามข้อกำหนดของงานด้วย
ส่วนประกอบของปะเก็นเหล็ก Spiral Wound
นอกจากแถบโลหะและวัสดุซีลแล้ว ปะเก็นบางรูปแบบยังมีวงแหวนช่วยจัดตำแหน่งและเสริมความมั่นคงให้กับส่วนซีล

| ส่วนประกอบ | หน้าที่หลัก |
|---|---|
| แถบโลหะ (Metal Strip) | พันเป็นโครงสร้างของส่วนซีล ช่วยให้มีความยืดหยุ่นและคืนตัวเมื่อรับแรงกด |
| วัสดุซีล (Filler) | พันสลับกับแถบโลหะ อัดตัวให้แนบกับผิวหน้าแปลนเพื่อช่วยป้องกันการรั่วไหล |
| วงแหวนด้านนอก (Outer Ring) | ช่วยจัดปะเก็นให้อยู่กึ่งกลางหน้าแปลน และช่วยจำกัดการอัดตัวของส่วนซีล |
| วงแหวนด้านใน (Inner Ring) | ช่วยเสริมความมั่นคง ลดโอกาสที่ส่วนซีลจะโก่งตัวเข้าด้านใน และช่วยปกป้องขอบด้านในของส่วนซีล |
ปะเก็นเหล็ก Spiral Wound ไม่ได้มีวงแหวนครบทั้งสองวงทุกรุ่น โดยมีทั้งแบบส่วนซีลอย่างเดียว แบบมีวงแหวนด้านใน แบบมีวงแหวนด้านนอก และแบบมีทั้งสองวง จึงควรตรวจสอบรูปแบบให้ตรงกับหน้าแปลนและสเปกงานก่อนสั่งซื้อ
วัสดุที่ใช้ทำปะเก็นเหล็ก Spiral Wound
ปะเก็นหนึ่งชิ้นอาจใช้วัสดุหลายชนิดร่วมกัน การระบุวัสดุจึงควรแยกตามส่วนประกอบให้ชัดเจน
1. แถบโลหะ (Metal Strip)
ใช้สเตนเลส (Stainless Steel) หรือโลหะผสมชนิดอื่นตามข้อกำหนดของงาน โดยต้องเลือกให้เหมาะกับสารและสภาพการใช้งาน
2. วัสดุซีล (Filler)
ตัวอย่างที่พบได้ ได้แก่ กราไฟต์ (Graphite) และ PTFE ซึ่งมีคุณสมบัติและข้อจำกัดต่างกัน ต้องเลือกให้เหมาะกับชนิดสาร อุณหภูมิ และความดันในระบบ
3. วงแหวนด้านในและด้านนอก (Inner Ring / Outer Ring)
ต้องตรวจสอบวัสดุของแต่ละวงตามสเปก เพราะวงแหวนทั้งสองส่วนอาจใช้วัสดุต่างกัน และไม่จำเป็นต้องเป็นวัสดุชนิดเดียวกับแถบโลหะ
การแจ้งเพียงว่าเป็น “ปะเก็นสเตนเลส” จึงยังไม่เพียงพอสำหรับยืนยันสเปก ควรระบุวัสดุของแถบโลหะ วัสดุซีล และวงแหวนแต่ละส่วนด้วย
ปะเก็นเหล็ก Spiral Wound ใช้กับงานแบบไหน?
ปะเก็นชนิดนี้พบในรอยต่อหน้าแปลนของอุตสาหกรรมหลายประเภท เช่น โรงกลั่นน้ำมัน โรงงานเคมี โรงไฟฟ้า และโรงงานเยื่อกระดาษและกระดาษ โดยเลือกวัสดุและรูปแบบให้เหมาะกับกระบวนการผลิต
นอกจากรอยต่อของระบบท่อแล้ว ยังมีรูปแบบที่ออกแบบสำหรับอุปกรณ์เฉพาะ เช่น
- วาล์วและปั๊ม
- เครื่องอัดก๊าซและกังหัน
- หม้อไอน้ำ
- เครื่องแลกเปลี่ยนความร้อน
ปะเก็นสำหรับอุปกรณ์เหล่านี้ต้องตรวจสอบแบบ ขนาด และเงื่อนไขการทำงานของอุปกรณ์แต่ละชนิดก่อนเลือกใช้
ก่อนเลือกซื้อควรเตรียมข้อมูลอะไรบ้าง?
การเตรียมข้อมูลให้ครบช่วยให้ตรวจสอบสเปกและขอใบเสนอราคาได้ตรงกับความต้องการมากขึ้น
| ข้อมูลที่ควรแจ้ง | รายละเอียด |
|---|---|
| ขนาดปะเก็น | ขนาดท่อหรือหน้าแปลนที่ใช้ร่วมกัน หากเป็นขนาดพิเศษควรแนบแบบระบุขนาดและความหนา |
| มาตรฐานและชั้นพิกัดหน้าแปลน | มาตรฐานหน้าแปลนและค่า Class ตามสเปกงาน รวมถึงมาตรฐานปะเก็นที่กำหนด |
| รูปแบบปะเก็น | แบบส่วนซีลอย่างเดียว มี Inner Ring มี Outer Ring หรือมีทั้งสองวง |
| วัสดุแต่ละส่วน | วัสดุของ Metal Strip, Filler, Inner Ring และ Outer Ring ตามรูปแบบที่เลือก |
| สภาพการใช้งาน | ชนิดสาร อุณหภูมิ และความดันใช้งานจริง |
| จำนวนและกำหนดใช้งาน | จำนวนที่ต้องการและวันที่ต้องการรับสินค้า |
หากมีปะเก็นเดิม ควรเตรียมภาพถ่ายที่เห็นตัวปะเก็นและข้อความบนวงแหวนชัดเจน พร้อมแบบหรือเอกสารสเปกเดิม เพื่อใช้ประกอบการตรวจสอบก่อนสั่งซื้อ
สอบถามปะเก็นเหล็ก Spiral Wound สำหรับงานของคุณ
หากต้องการสอบถาม ปะเก็นเหล็ก (Spiral Wound Gasket) สำหรับงานอุตสาหกรรม สามารถส่งขนาด มาตรฐานหน้าแปลน รูปแบบปะเก็น วัสดุ จำนวน และรายละเอียดการใช้งานให้ บริษัท ไทย พั้นชิ่ง เพลท จำกัด พร้อมแนบแบบหรือภาพปะเก็นเดิม เพื่อสอบถามรายละเอียดสินค้าและขอใบเสนอราคา
สรุป
ปะเก็นเหล็ก Spiral Wound ใช้แถบโลหะ (Metal Strip) พันสลับกับวัสดุซีล (Filler) เพื่อช่วยป้องกันการรั่วไหลบริเวณรอยต่อหน้าแปลน โดยมีวัสดุและรูปแบบวงแหวนให้เลือกตามลักษณะงาน
ก่อนเลือกซื้อ ควรเตรียมข้อมูล ขนาด มาตรฐานหน้าแปลน รูปแบบปะเก็น วัสดุ ชนิดสาร อุณหภูมิ และความดันใช้งาน ให้ครบ เพื่อให้ตรวจสอบสเปกและเลือกปะเก็นได้เหมาะกับระบบ


